Οι ΗΠΑ θα συνεχίζουν να αποτελούν μία κατηγορία μόνες τους
Μετά από δεκαετίες σχετικής ηρεμίας μετά τον Ψυχρό Πόλεμο και την κατάρρευση του τείχους του Βερολίνου , όπου οι οικονομίες, ιδίως της Ευρώπης, ευνοήθηκαν και από το αποκαλούμενο και ως «μέρισμα της ειρήνης», ο αριθμός των ενεργών συγκρούσεων τα τελευταία χρόνια, έχει και πάλι αυξηθεί σε επίπεδα που δεν έχουν παρατηρηθεί από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις και οι ανησυχίες για την ασφάλεια, καθώς ο πόλεμοι άρχισαν να καθορίζουν και πάλι το παγκόσμιο τοπίο, ωθούν πολλές κυβερνήσεις να επανεκτιμήσουν τις προτεραιότητές τους και να δαπανήσουν περισσότερα για την άμυνα.
Σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών (IISS), οι παγκόσμιες αμυντικές δαπάνες έφτασαν τα 2,63 τρισεκατομμύρια δολάρια, με τις ΗΠΑ να είναι μακράν στην κορυφή με 921 δισεκατομμύρια δολάρια, σχεδόν όσο και οι επόμενοι 14 μεγαλύτεροι αμυντικοί προϋπολογισμοί στον κόσμο μαζί, που κυμάνθηκαν στα 1,16 τρισ. δολ. Ο Λευκός Οίκος μάλιστα εισηγήθηκε ο αμυντικός προϋπολογισμός του 2027 να εκτιναχθεί στο 1,5 τρισ. δολ., μία αύξηση 44% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Εάν το Κογκρέσο τον εγκρίνει, οι ΗΠΑ θα καταγράψουν τις υψηλότερες στρατιωτικές δαπάνες τους στη σύγχρονη Ιστορία και θα είναι υψηλότερες σε σχέση με τον υπόλοιπο κόσμο μαζί.
Το αίτημα του Λευκού Οίκου φαίνεται μάλιστα να είναι ξεχωριστό από τα 200 δισεκατομμύρια δολάρια που ζητήθηκαν για τον πόλεμο κατά του Ιράν, τα οποία από μόνα τους είναι περίπου 14 δισεκατομμύρια δολάρια περισσότερα από όσα δαπάνησε η Ρωσία για την άμυνά της πέρυσι. Αλλά και τα υπόλοιπα κράτη ανοίγουν επίσης τα πορτοφόλια τους.
Η Κίνα, που έχει αυξήσει τις αμυντικές της δαπάνες κατά 13 φορές τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, σχεδιάζει να αυξήσει τις στρατιωτικές δαπάνες κατά 7% φέτος, η Γερμανία πρόκειται να δαπανήσει 127 δισεκατομμύρια δολάρια για την άμυνα το 2026 (και σύντομα θα ξεπεράσει τη Βρετανία και τη Γαλλία μαζί), ενώ και η Ινδία αυξάνει τον δικό της στρατιωτικό προϋπολογισμό μετά την περυσινή ένταση με το Πακιστάν. Όπως και να έχει πάντως, οι ΗΠΑ θα συνεχίζουν να παίζουν μόνες τους σε ένα άλλο επίπεδο.
Μελέτη του ΔΝΤ, αποφάνθηκε πως σε 164 χώρες από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο υπήρξαν επεισόδια μεγάλης αύξησης των αμυντικών δαπανών. Διαρκούν συνήθως σχεδόν τρία χρόνια και οδηγούν κατά μέσο όρο σε αύξηση των αμυντικών δαπανών κατά 2,7 ποσοστιαίες μονάδες του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος. Αυτό είναι σε γενικές γραμμές παρόμοιο με την νέα στρατηγική του ΝΑΤΟ για αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ των μελών έως το 2035.
Συνολικά, σύμφωνα με το ΔΝΤ οι μεγάλες συγκρούσεις έχουν σημαντικό οικονομικό κόστος. Για τις χώρες που διεξάγονται πολεμικές συγκρούσεις το ΑΕΠ μειώνεται απότομα, κατά μέσο όρο, 3%, ενώ συνεχίζει να μειώνεται για χρόνια. Οι απώλειες συνήθως υπερβαίνουν εκείνες που σχετίζονται με χρηματοπιστωτικές κρίσεις ή σοβαρές φυσικές καταστροφές. Τα οικονομικά τραύματα επιμένουν ακόμη και μια δεκαετία αργότερα. Οι πόλεμοι τείνουν επίσης να έχουν σημαντικές δευτερογενείς επιπτώσεις. Η μελέτη δείχνει επίσης ότι η οικονομική ανάκαμψη μετά τον πόλεμο είναι συχνά αργή και άνιση και εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη βιωσιμότητα της ειρήνης. Όταν η ειρήνη διατηρείται, το ΑΕΠ ανακάμπτει, αλλά συχνά παραμένει σε μέτρια επίπεδα σε σχέση με τις απώλειες κατά τη διάρκεια του πολέμου. Σε εύθραυστες οικονομίες όπου οι συγκρούσεις αναζωπυρώνονται, η ανάκαμψη συχνά σταματά.
