Κομισιόν: Η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει μακροοικονομικές ανισορροπίες
Ανάπτυξη 1,9% το 2026 και 2% το 2027, με πληθωρισμό 4,2% και 2,6% αντίστοιχα, αναμένει στις νέες εκτιμήσεις του για την ελληνική οικονομία που ενσωματώνουν και τα νέα δεδομένα του πολέμου στη Μέση Ανατολή, ο ΟΟΣΑ. Όπως εκτιμά, οι εκταμιεύσεις των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας θα στηρίξουν τις επενδύσεις, ενώ η αύξηση της απασχόλησης, οι μειώσεις στον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων και τα μέτρα στήριξης για την ενέργεια θα ενισχύσουν την κατανάλωση, παρά τις υψηλές τιμές ενέργειας.
Οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη είναι ισορροπημένοι, υπό την προϋπόθεση ότι η παραγωγή ενέργειας και οι εξαγωγές στη Μέση Ανατολή θα ανακάμψουν από το τρίτο τρίμηνο και μετά, όπως εκτιμάται, ενώ και οι ελληνικές εξαγωγές προβλέπεται να ανακάμψουν το δεύτερο εξάμηνο του 2026. Μία καλύτερη από την αναμενόμενη επέκταση του τουρισμού θα μπορούσε επίσης να ενισχύσει την ανάπτυξη, ενώ καθυστερήσεις στην υλοποίηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων ή παρατεταμένες διαταραχές στις αγορές ενέργειας θα μπορούσαν να επιβαρύνουν τις προοπτικές. Όπως σημειώνει, η συνετή δημοσιονομική πολιτική και η ταχεία μείωση του χρέους θα πρέπει να παραμείνουν προτεραιότητα, καθώς οι προκλήσεις που απορρέουν από τη γήρανση του πληθυσμού και τις επενδυτικές ανάγκες θα παραμείνουν μεγάλες. Ο περιορισμός των φορολογικών δαπανών και η συνέχιση των προσπαθειών για τη μείωση της φοροδιαφυγής θα δημιουργούσαν πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο για την ενίσχυση των δαπανών στην εκπαίδευση και την υγειονομική περίθαλψη. Η περαιτέρω απλοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης και έκδοσης αδειών για επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας θα συνέβαλλε στη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.
Ο ΟΟΣΑ σημειώνει ωστόσο ότι οι επιπτώσεις της εξελισσόμενης σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή αρχίζουν να γίνονται εμφανείς. Οι σταθμισμένες μέσες τιμές χονδρικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, σε ευρώ ανά μεγαβατώρα, αυξήθηκαν κατά 16% από τον Φεβρουάριο έως τον Απρίλιο. Το μερικό κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ επηρεάζει επίσης τις εξαγωγές υπηρεσιών και τις εισαγωγές ενέργειας. Αν και οι Έλληνες εφοπλιστές αντιπροσωπεύουν περίπου το 20% της παγκόσμιας χωρητικότητας, κυρίως σε φορτηγά πλοία χύδην φορτίου και πετρελαιοφόρα, οι διαταραχές έχουν οδηγήσει στο παρελθόν σε αυξημένη ζήτηση. Οι καθαρές εισαγωγές ενέργειας, ιδίως πετρελαίου και φυσικού αερίου, αντιστοιχούσαν στο 93% της συνολικής ενεργειακής προσφοράς, καθιστώντας την εξωτερική θέση της Ελλάδας ιδιαίτερα ευάλωτη σε διαταραχές στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Τα υψηλά πρωτογενή δημοσιονομικά πλεονάσματα (2,6% του ΑΕΠ το 2026 και 2,7% του ΑΕΠ το 2027), μετά από τα ιστορικά υψηλά επίπεδα του 4,4% του ΑΕΠ το 2025, θα στηρίξουν πάντως την μείωση του δημοσίου χρέους στο 135,8% του ΑΕΠ φέτος, και στο 129,8% του ΑΕΠ το 2027.
Η Deutsche Bank από την πλευρά της, απόρροια του στασιμοπληθωριστικού ενεργειακού σοκ που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, των αυξήσεων των επιτοκίων εκαι της εκτίμησης ότι η δημοσιονομική ώθηση από τη Γερμανία θα είναι μικρότερη από ό,τι αναμενόταν, εκτιμά πως η ευρωζώνη θα κυμανθεί στα όρια της τεχνικής ύφεσης εφέτος πριν ανάκαμψη στο 1,1% το 2027, με την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας να περιορίζεται το 2026 στο 1,5%, ενώ ο πληθωρισμός θα διαμορφωθεί στο 3,8%
Το επίσημο τέλος κάθε επιτήρησης
Ως χώρα που πλέον «δεν αντιμετωπίζει μακροοικονομικές ανισορροπίες», αφαιρώντας τη από τη σχετική κατηγορία παρακολούθησης για πρώτη φορά μετά το ξέσπασμα της ελληνικής κρίσης χρέους, αξιολογεί την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου 2026. «Οι ευπάθειες που σχετίζονται με το δημόσιο και το εξωτερικό χρέος έχουν υποχωρήσει τα τελευταία χρόνια, υποστηριζόμενες από τη σταθερή αύξηση του ΑΕΠ, με τα δημοσιονομικά πλεονάσματα να συμβάλλουν περαιτέρω στη μείωση του δημόσιου χρέους», αναφέρει η αξιολόγηση. Κατά την Επιτροπή, η Ελλάδα έχει εφαρμόσει σχετικές μεταρρυθμίσεις για τη μείωση των μακροχρόνιων ευπαθειών της. Η αξιολόγηση της Επιτροπής εντάσσεται στο πλαίσιο του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού-διαρθρωτικού σχεδίου της χώρας για την περίοδο 2025-2028, το οποίο εγκρίθηκε από το Συμβούλιο της ΕΕ τον Ιανουάριο του 2025. «Ως μια εξέλιξη με ιδιαίτερα υψηλό συμβολισμό και ουσιαστική σημασία για την ελληνική οικονομία», χαρακτήρισε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Εξαμηνιαία έκθεση ΕΕ για την Ελλάδα
Την Εαρινή Δέσμη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για το 2026, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της στρατηγικής αυτονομίας και της κοινωνικής συνοχής στην ΕΕ, παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σύμφωνα με την Έκθεση της Ελλάδας για το 2026, η Ελλάδα καταγράφει ισχυρούς οικονομικούς δείκτες. Η διεθνής επενδυτική θέση της χώρας, αν και παραμένει η χαμηλότερη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, διαμορφώνεται στο -136,8% του ΑΕΠ. Την ίδια στιγμή, οι άμεσες ξένες επενδύσεις ενισχύθηκαν σημαντικά, φτάνοντας στο 4,8% του ΑΕΠ και καλύπτοντας πλέον το 70% των αναγκών εξωτερικής χρηματοδότησης της χώρας (έναντι μόλις 30% που ήταν ο μέσος όρος της περιόδου 2021-2024). Παράλληλα, στο πλαίσιο των νέων δημοσιονομικών κανόνων, η Ελλάδα αποκτά επιπλέον δημοσιονομικό χώρο άνω των 500 εκατομμυρίων ευρώ για το 2026, χάρη στην ενεργοποίηση της ειδικής ρήτρας εξαιρέσεων για αμυντικές δαπάνες (έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως). Οι συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ελλάδα εστιάζουν στη διασφάλιση της δημοσιονομικής σταθερότητας και στη συνεχή μείωση του δημόσιου χρέους, με βασικό όχημα την αδιάλειπτη υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων του Ταμείου Ανάκαμψης. Παράλληλα, ζητείται η επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης μέσω της ενίσχυσης των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας και η βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος με τη μείωση των διοικητικών βαρών. Τέλος, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην κοινωνική πολιτική, με συστάσεις για την αναβάθμιση των δεξιοτήτων στην αγορά εργασίας, την καταπολέμηση της φτώχειας και τη λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους στέγασης.