Αποτελεί μία από τις ταχεία ανερχόμενες αγορές, αναφέρει έκθεση του γραφείου ΟΕΥ του Γενικού Προξενείου της Ελλάδας στη Σανγκάη
Η Κίνα αποτελεί μία από τις ταχεία ανερχόμενες αγορές ελαιολάδου, καθώς σύμφωνα με το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων του Γενικού Προξενείου της Ελλάδος στη Σανγκάη έχει ήδη ξεπεράσει τα 8 δισεκατομμύρια RMB (κινεζικό γουάν) και ο μελλοντικός ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται να διατηρηθεί στο 8%-10%, βασιζόμενος κυρίως στις εισαγωγές, αλλά και στη σταδιακή επέκταση της τοπικής καλλιέργειας.
Διάσημες μάρκες
Στην Κίνα, υπάρχουν μάλιστα πλέον τρεις διάσημες τοπικές μάρκες ελαιολάδου (Luhua, Doriti, GreenGem), καθώς από το 2018 έως το 2023 η εθνική έκταση φύτευσης ελιών στη χώρα αυξήθηκε από 1,2 εκατομμύρια mu (1 mu=0,0667 εκτάρια) σε 2,03 εκατομμύρια mu, με καθαρή αύξηση 69%, ενώ η κινεζική βιομηχανία καλλιέργειας ελαιόδεντρων άνθησε κυρίως στις επαρχίες Gansu, Sichuan, Chongqing και Yunnan, όχι μόνο επιτυγχάνοντας καλές αποδόσεις, αλλά και καλλιεργώντας καλές ποικιλίες ελιάς κατάλληλες για την τοπική περιοχή.
Οι μικρές ούτως ή άλλως ελληνικές εξαγωγές ελαιολάδου παρουσιάζουν φθίνουσα τάση από 1,33 εκατ. ευρώ το 2000 σε 795 χιλ. ευρώ το 2024. Ετσι, δεδομένου ότι από τα 7,35 δισ. ευρώ του διμερούς εμπορίου Ελλάδας – Κίνας το 2024, τα 6,94 δισ. ευρώ αφορούν τις κινεζικές εξαγωγές προς την Ελλάδα έναντι μόλις των 414 εκατ. ευρώ των ελληνικών εξαγωγών προς την Κίνα, δεν αποκλείεται καθώς θα αυξάνεται η κινεζική παραγωγή ελαιολάδου να αρχίσουμε να εισάγουμε και να καταναλώνουμε και κινεζικό ελαιόλαδο…
Ο «υγρός χρυσός»
Το ελαιόλαδο έχει ιστορία χιλιάδων ετών στην περιοχή της Μεσογείου, γνωστό ως «υγρός χρυσός», «βασίλισσα των φυτικών ελαίων», «μεσογειακό μάννα» από τις δυτικές χώρες, και έχει βαθιά και εκτεταμένη επιρροή στην ιστορία και τον πολιτισμό των δυτικών χωρών, ενώ στην Κίνα ανάγεται στον όγδοο αιώνα μ.Χ., όταν εισήχθη από την Περσία μέσω του «Δρόμου του Μεταξιού».
Ωστόσο, η ευρείας κλίμακας εισαγωγή της καλλιέργειας ξεκίνησε το 1964, όταν ο πρωθυπουργός Zhou Enlai επισκέφθηκε την Αλβανία, η αλβανική κυβέρνηση παρουσίασε περισσότερα από 10.000 δενδρύλλια ελιάς. Ως το «Δέντρο Φιλίας Κίνας-Αλβανίας» που εισήχθη στη Κίνα, φυτεύτηκαν δοκιμαστικά σε 12 τοποθεσίες σε 8 επαρχίες και περιφέρειες στη λεκάνη του ποταμού Γιανγκτσέ.
Έκτοτε, η καλλιέργεια της ελιάς στην Κίνα έχει περάσει από πολλά στάδια. Μετά από μια μακρά περίοδο πειραματισμών και επίπονης εξερεύνησης από τους ελαιοπαραγωγούς, η Κίνα εντόπισε τις κατάλληλες περιοχές για την καλλιέργεια της ελιάς και έφερε την παραγωγή στο επίπεδο των μεσογειακών χωρών και δημιούργησε μια αλυσίδα ελαιοκομίας. 156 καταχωρισμένες ποικιλίες ελιάς εισήχθησαν μεταξύ 1964 και 1987 και φυτεύτηκαν ευρέως στις επαρχίες και τις περιφέρειες νότια του ποταμού Γιανγκτσέ, με αιχμή πάνω από 200 νομούς, όπου φυτεύτηκαν 20 εκατομμύρια φυτά. Το 1975, η Longnan, επαρχία Gansu εισήγαγε επιτυχημένη ελαιοκαλλιέργεια η οποία σταδιακά αναπτύχθηκε και επεκτάθηκε. Το 1998, το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου εξέδωσε τον «παγκόσμιο χάρτη ελιών», για πρώτη φορά σημειώθηκε σε αυτόν η «Κίνα», σηματοδοτώντας την Κίνα να γίνει μία από τις παγκόσμιες περιοχές διανομής ελιών, από την εισαγωγή έως την παραγωγή.
Μπαίνοντας στον 21ο αιώνα, η ελαιοκομική βιομηχανία της Κίνας αναπτύσσεται με ταχείς ρυθμούς. Από το 2018 έως το 2023, η εθνική έκταση φύτευσης ελιών αυξήθηκε από 1,2 εκατομμύρια mu (1 mu=0,0667 εκτ ) σε 2,03 εκατομμύρια mu, με καθαρή αύξηση 832.500 mu σε 5 χρόνια, δηλαδή αύξηση 69%. Εκτός αυτού, η συνολική παραγωγή νωπών φρούτων στις κύριες παραγωγικές επαρχίες και η συνολική παραγωγή παρθένου ελαιολάδου έχουν επίσης αυξηθεί σημαντικά.
Κατά συνέπεια, η κινεζική βιομηχανία καλλιέργειας ελαιόδεντρων άνθισε στις επαρχίες Gansu, Sichuan, Chongqing και Yunnan, όχι μόνο επιτυγχάνοντας καλές αποδόσεις, αλλά και καλλιεργώντας καλές ποικιλίες ελιάς κατάλληλες για την τοπική περιοχή. Ωστόσο, λόγω της σχετικά ανεπαρκούς τεχνολογίας επεξεργασίας, η παραγωγή ελαιολάδου στην Κίνα εξακολουθεί να βρίσκεται σε σχετικά χαμηλό επίπεδο, με αποτέλεσμα να απαιτούνται μεγάλες ποσότητες εισαγόμενου ελαιολάδου για να καλυφθεί η ζήτηση της αγοράς. Τα στοιχεία των τελευταίων ετών δείχνουν ότι οι εισαγωγές ελαιολάδου της Κίνας ξεπερνούν κατά πολύ το μέγεθος των εξαγωγών της. Με την ανάπτυξη της οικονομίας της Κίνας και τη βελτίωση του επιπέδου κατανάλωσης, η αγορά ελαιολάδου έχει αναπτυχθεί.
Η δομή της αγοράς
Οι κυριότερες εταιρείες και μάρκες που παράγουν και διανέμουν προϊόντα ελαιολάδου στην Κίνα:
Luhua: Η μάρκα ελαιολάδου Luhua είναι μία από τις πιο γνωστές μάρκες βρώσιμων ελαίων στην Κίνα και έχει επίσης σημειώσει αξιοσημείωτα επιτεύγματα στον κλάδο του ελαιολάδου τα τελευταία χρόνια. Το ελαιόλαδο Luhua έχει κερδίσει μεγάλη αναγνώριση από τους εγχώριους καταναλωτές για την αγνή γεύση, την εξαιρετική ποιότητα και τη λογική τιμή του. Η Luhua ακολουθεί την επιστημονική και τεχνολογική καινοτομία και τη βελτίωση της ποιότητας και υιοθετεί τη διεθνή προηγμένη τεχνολογία παραγωγής για να διασφαλίσει τη φυσική θρέψη και γεύση του ελαιολάδου.
Doriti: Το εμπορικό σήμα Doriti Olive Oil ανήκει στον όμιλο Jag Group, που ξεκίνησε το 1986, και είναι το εμπορικό σήμα της Shanghai Jag Foods Co. Το Doriti Olive Oil είναι γνωστό για την υψηλή ποιότητα και τις διαφοροποιημένες σειρές προϊόντων του και δεσμεύεται να παρέχει στους καταναλωτές θρεπτικά και υγιεινά προϊόντα. Το Doriti Olive Oil επιλέγει τις καλύτερες ελιές από τις ακτές της Μεσογείου και συνδυάζεται με προηγμένη τεχνολογία παραγωγής για να διατηρήσει τη θρεπτική αξία και τη γεύση του ελαιολάδου. GreenGem: Το ελαιόλαδο GreenGem είναι ένα εμπορικό σήμα της Beijing Eisenberg GreenGem Oil Co. Η εταιρεία έχει συνολική επένδυση 18 εκατομμυρίων δολαρίων και εγγεγραμμένο κεφάλαιο 11,1 εκατομμυρίων δολαρίων. Διαθέτει μια γραμμή παραγωγής διύλισης με ημερήσια δυναμικότητα επεξεργασίας 240 τόνων λαδιού και 3 εισαγόμενες αυτόματες γραμμές πλήρωσης, οι οποίες είναι ικανές να παράγουν διάφορα είδη συσκευασμένων ελαίων με διαφορετικές προδιαγραφές.
XIANGYU: Η εταιρεία Xiangyu είναι «η μονάδα σύνταξης των εθνικών προτύπων ελαιολάδου», «οι επιχειρήσεις επίδειξης καλών σιτηρών και λαδιού της Κίνας». Η μάρκα έχει μια σειρά από δείκτες ανάπτυξης στην εγχώρια βιομηχανία ελαιολάδου. Η εταιρεία έχει δεσμευτεί να οικοδομήσει μια διεθνή αλυσίδα βιομηχανίας ελαιολάδου πρώτης κατηγορίας, έτσι ώστε ο κινεζικός λαός να μπορεί να απολαύσει το κορυφαίο ελαιόλαδο του κόσμου και να “αφήσει τον κόσμο να γευτεί το αυθεντικό ελαιόλαδο της Κίνας”
Garden Taste: Η Garden Taste είναι μία από τις εταιρείες με τους μεγαλύτερους ελαιώνες στην Κίνα, έχει δημιουργήσει ένα μεγάλο πρόγραμμα πόρων βλαστικού υλικού ελιάς στην Ασία και έχει αναπτύξει ένα πλήρες σύστημα προϊόντων με πολλές ποικιλίες ελιάς. Η εταιρεία υλοποίησε την εξαγωγή λαδιού σε διάφορες ποικιλίες και ποιότητες.
Οι παραπάνω μάρκες κατέχουν σημαντική θέση στην αγορά ελαιολάδου της Κίνας και προτιμώνται από τους καταναλωτές για τα υψηλής ποιότητας προϊόντα τους και την καλή φήμη τους στην αγορά. Ενδιαφέρον είναι ότι η έρευνα δείχνει επίσης ότι, παρόλο που οι μισές από τις οκτώ κορυφαίες εταιρείες στην εγχώρια αγορά ελαιολάδου ήταν κινεζικές, συνολικά επτά από αυτές τις οκτώ εταιρείες πωλούσαν είτε ιταλικό είτε ισπανικό (έξτρα) παρθένο ελαιόλαδο, γεγονός που δείχνει μια σαφή κυριαρχία των εισαγόμενων προϊόντων ελαιολάδου στην κινεζική αγορά. Αυτό οφείλεται εν μέρει στην αντιμετώπιση των ξένων ελαιολάδων ως προϊόντων υψηλής ποιότητας καθώς και στον περιορισμό της εγχώριας προσφοράς ελαιολάδου λόγω ακατάλληλου κλίματος.
Τα περιθώρια ανόδου της αγοράς
Η κατά κεφαλήν κατανάλωση ελαιολάδου στην Κίνα είναι 0,03 λίτρα ετησίως, μόνο το 6,5% της παγκόσμιας μέσης κατανάλωσης των 0,46 λίτρων, γεγονός που δείχνει ότι η κινεζική αγορά έχει τεράστιο δυναμικό ανάπτυξης. Η ζήτηση για υγιεινή κατανάλωση σε συνδυασμό με τη γήρανση του πληθυσμού έχει τονώσει τις δυνατότητες για την ανάπτυξη του ελαιολάδου. Προβλέπεται ότι το 2025, το μέγεθος της παγκόσμιας αγοράς ελαιολάδου θα φθάσει περίπου τα 15,6 δισεκατομμύρια δολάρια, με αύξηση περίπου 3,44% σε σχέση με το 2024. Και η κινεζική αγορά, ως αναδυόμενη αγορά, έχει μεγάλες δυνατότητες για μελλοντική ανάπτυξη. Επιπλέον, η κινεζική κυβέρνηση έχει θεσπίσει μια σειρά μέτρων πολιτικής για την αύξηση της στήριξης της βιομηχανίας ελαιολάδου και τη βελτίωση του τεχνικού επιπέδου και της παραγωγικής ικανότητας του κλάδου παραγωγής ελαιολάδου.
Μέγεθος της αγοράς
Η Κίνα δεν είναι μόνο ένας πολύ μεγάλος παραγωγός, μια πολύ μεγάλη νέα αγορά και η ταχύτερα αναπτυσσόμενη αγορά στον κόσμο, αλλά και ένας πολύ μεγάλος εισαγωγέας και εξαγωγέας. Κύρια σημεία της αγοράς ελαιολάδου στην Κίνα:
➢ Το 2024, το μέγεθος της αγοράς ελαιολάδου της Κίνας ήταν περίπου 8 δισεκατομμύρια RMB, με το εισαγόμενο ελαιόλαδο να αντιπροσωπεύει περίπου το 91%. Ο λιανικός όγκος της αγοράς ελαιολάδου της Κίνας ήταν 37.700 τόνοι, με ετήσια αύξηση 14,19% και η λιανική αξία της αγοράς ήταν 3,879 δισεκατομμύρια RMB, με ετήσια αύξηση 14,39%. Οι περισσότεροι οργανισμοί αναμένουν ότι το μέγεθος της αγοράς θα ξεπεράσει τα 10 δισεκατομμύρια RMB το 2025, με σύνθετο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης (CAGR) 8%. Αναμένεται ότι μέχρι το 2030, το μέγεθος της αγοράς θα φθάσει τα 15 δισεκατομμύρια RMB. Το μερίδιο του εγχωρίως παραγόμενου ελαιολάδου αναμένεται να αυξηθεί στο 20%-30%, με την εξάρτηση από τις εισαγωγές να μειώνεται σταδιακά.
➢ Η κατανάλωση εκτείνεται από την αγορά δώρων (που αντιπροσωπεύει το 71%) έως το οικιακό μαγείρεμα, την τροφοδοσία και την υγειονομική περίθαλψη. Αναμένεται ότι αγοράς εταξύ των εταιρειών (B-end procurement) θα ανέλθει στο 40%-50% το 2030 και η κλίμακα της αγοράς στα καλλυντικά και τα φάρμακα μπορεί να φθάσει τα 3 δισεκατομμύρια RMB.
➢ Βασικές περιοχές παραγωγής: Yunnan (15%), Sichuan (30%), Gansu (50%). Υφίσταται πολιτική υποστήριξης της προώθησης του μοντέλου «γεωργία + τουρισμός» που ενισχύει την προστιθέμενη αξία της βιομηχανικής αλυσίδας.
➢ Το ελαιόλαδο είναι το πιο επικερδές ανά τμήμα προϊόντος, καταγράφοντας την ταχύτερη ανάπτυξη κατά την περίοδο πρόβλεψης.
➢ Όσον αφορά τα έσοδα, η Κίνα αντιπροσώπευε το 6,3% της παγκόσμιας αγοράς ελαιολάδου το 2024.
➢ Στην περιοχή της Ασίας-Ειρηνικού, η αγορά ελαιολάδου της Κίνας αναμένεται να ηγηθεί της περιφερειακής αγοράς από πλευράς εσόδων το 2030.
Προοπτικές για την εξέλιξη της ζήτησης
Ο κλάδος του ελαιολάδου στην Κίνα παρουσιάζει ιδιαίτερα περιφερειακά χαρακτηριστικά. Το 2024, η Ανατολική Κίνα κατέχει το μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς, ακολουθούμενη από τη Νότια Κίνα – το μικρότερο περιφερειακό μερίδιο της αγοράς είναι στη Βορειοανατολική Κίνα.
Το ελαιόλαδο, ως ένα είδος υγιεινού βρώσιμου ελαίου, αναγνωρίζεται και γίνεται σταδιακά αποδεκτό από την πλειονότητα των καταναλωτών, ενώ οι καταναλωτές στις αστικές περιοχές μπορούν να καταναλώνουν περισσότερο ελαιόλαδο λόγω υψηλότερου εισοδηματικού επιπέδου, ισχυρότερης συνείδησης για την υγεία και μεγαλύτερης αποδοχής της ξένης διατροφικής κουλτούρας. Στις αγροτικές περιοχές, η χρήση ελαιολάδου μπορεί να είναι σχετικά χαμηλή λόγω παραγόντων όπως οι οικονομικές συνθήκες, η συνείδηση υγείας και οι διατροφικές συνήθειες. Με τη διάδοση της έννοιας της υγιεινής διατροφής, το ελαιόλαδο, ως ένα είδος υγιεινού μαγειρικού ελαίου πλούσιο σε μονοακόρεστα λιπαρά οξέα και αντιοξειδωτικές ουσίες, προτιμάται από όλο και περισσότερους καταναλωτές.
Επιπλέον, η οικονομία των αστικών περιοχών είναι πιο ανεπτυγμένη, το επίπεδο κατανάλωσης των κατοίκων είναι υψηλό, οπότε η κατανάλωση ελαιολάδου είναι υψηλότερη, και η αποδοχή της ξένης διατροφικής κουλτούρας από τους κατοίκους των πόλεων είναι υψηλότερη, οπότε το ελαιόλαδο είναι πιο δημοφιλές στις αστικές περιοχές. Εκτός αυτού, το ελαιόλαδο δεν είναι συμβατό με τις παραδοσιακές κινεζικές μαγειρικές συνήθειες, γεγονός που περιορίζει τη δημοτικότητά του στις αγροτικές περιοχές.
