Που εστιάζεται το ενδιαφέρον για την Ελλάδα- Σημείωμα της ελληνικής πρεσβείας στην Ουάσιγκτον
Έκθεση με τίτλο «Pier Review: Leveraging the Allied Maritime Industrial Base for U.S. Shipbuilding» (Αξιοποίηση της συμμαχικής ναυτιλιακής βιομηχανικής βάσης για την ναυπηγική βιομηχανία των ΗΠΑ) δημοσίευσε το Center for Maritime Strategy (CMS – Κέντρο Ναυτιλιακής Στρατηγικής), την οποία παρουσίασε σε ειδικό του σημείωμα το Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών Υποθέσεων της Πρεσβεία της Ελλάδος στην Ουάσιγκτον
Η έκθεση εξετάζει την τρέχουσα κρίση στη ναυτιλιακή βιομηχανική βάση των ΗΠΑ και διερευνά πώς η διεθνής συνεργασία με συμμαχικές χώρες μπορεί να βοηθήσει στην αναζωογόνησή της. Η έκθεση ετοιμάσθηκε σε συνέχεια του Σχεδίου Ναυτιλιακής Δράσης της Αμερικής (US Maritime Action Plan – MAP) που ανακοινώθηκε προσφάτως από τον Πρόεδρο Τραμπ.
Το ενδιαφέρον για την Ελλάδα
Το ενδιαφέρον για την Ελλάδα εστιάζεται κυρίως στην δυνατότητα ναυπήγησης πλοίων σε φίλες χώρες, ως ενδιάμεση στρατηγική για την κάλυψη των αναγκών των ΗΠΑ που δεν μπορεί να καλύψει η εγχώρια ναυπηγική δυναμικότητα. Εκτιμάται ότι αυτή η πρόβλεψη συμπεριλαμβάνει την δυνατότητα ναυπήγησης πλοίων για τις ΗΠΑ στα ελληνική ναυπηγεία, τόσο εμπορικών όσο και πολεμικών.
Η ναυτιλιακή βιομηχανική βάση των ΗΠΑ διανύει μια κρίσιμη καμπή, που χαρακτηρίζεται από μείωση της παραγωγικής ικανότητας, ελλείψεις εργατικού δυναμικού και σημαντικές καθυστερήσεις στην παραγωγή που απειλούν την εθνική ασφάλεια. Ενώ οι ΗΠΑ παραμένουν πρωτοπόρες σε ναυτικές πλατφόρμες υψηλής τεχνολογίας, όπως αεροπλανοφόρα και πυρηνικά υποβρύχια, αντιμετωπίζουν χρόνια προβλήματα, όπως υπερβάσεις κόστους και αναποτελεσματική παραγωγή.
Για να προτείνει λύσεις, η έκθεση αναλύει την ναυτιλιακή βιομηχανική βάση πέντε συμμαχικών κρατών, ήτοι Νότια Κορέα, Ιταλία, Καναδά, Σουηδία και Ηνωμένο Βασίλειο, προκειμένου να διαπιστώσει τις βέλτιστες πρακτικές και τους τρόπους μεταφοράς τους στις ΗΠΑ.
Βασικά ευρήματα ανά χώρα
Νότια Κορέα: Παγκόσμιος ηγέτης στην αποτελεσματικότητα και τον αυτοματισμό. Διατηρεί αυστηρά το δόγμα «πρώτα σχεδιασμός και μετά κατασκευή». Χρησιμοποιεί ψηφιακά δίδυμα (digital twins, δηλαδή δυναμικά, εικονικά αντίγραφα ενός φυσικού αντικειμένου, διαδικασίας ή συστήματος που ενημερώνονται συνεχώς με δεδομένα πραγματικού χρόνου) και Τεχνητή Νοημοσύνη για να εξασφαλίσει την έγκαιρη παράδοση των πλοίων.
Ιταλία: Επιδεικνύει επιτυχημένη συνέργεια μεταξύ πολεμικών και εμπορικών ναυπηγήσεων. Η χρήση «parent designs» (όπως η φρεγάτα FREMM) και προηγμένων ρομποτικών συστημάτων στην κατασκευή κρουαζιερόπλοιων προσφέρει ένα μοντέλο για αρθρωτή κατασκευή και επιτυχία στις εξαγωγές.
Καναδάς: Ειδικεύεται σε πλοία και παγοθραυστικά για λειτουργία στην Αρκτική, υπογραμμίζοντας την αξία της εξειδίκευσης σε ένα μόνο κομμάτι (niche) της αγοράς και της τριμερούς συνεργασίας μέσω του «Συμφώνου ICE». Το Σύμφωνο Συνεργασίας για τα Παγοθραυστικά (ICE) είναι μια τριμερής Συμφωνία μεταξύ της Φινλανδίας, των Ηνωμένων Πολιτειών και του Καναδά για την ενίσχυση των ναυπηγικών βιομηχανιών τους και την επέκταση των στόλων τους από αρκτικά και πολικά παγοθραυστικά.
Σουηδία: Ακολουθεί το μοντέλλο «να κάνουμε περισσότερα με λιγότερα», διατηρώντας δυνατότητες ναυπήγησης υποβρυχίων υψηλής τεχνολογίας έχοντας μικρή εγχώρια αγορά και περιορισμένο εργατικό δυναμικό.
Ηνωμένο Βασίλειο: Είναι χρήσιμο ως περίπτωση «βιομηχανική ατροφία» λόγω μείωσης επενδύσεων στον ναυπηγικό κλάδο. Ωστόσο, παρέχει διδάγματα για τον επαναπροσδιορισμό της φθίνουσας ναυτιλιακής βιομηχανικής βάσης, απαραίτητης για την υποστήριξη βασικών αναγκών ασφαλείας όπως το AUKUS (τριμερής εταιρική σχέση ασφαλείας μεταξύ Αυστραλίας, H.B. και ΗΠΑ. Συμφωνήθηκε το 2021 και επικεντρώνεται στην περιοχή Ινδο-Ειρηνικού και στην προηγμένη στρατιωτική τεχνολογία, συγκεκριμένα στα πυρηνοκίνητα υποβρύχια).
Η έκθεση σκιαγραφεί μια πολυτομεακή προσέγγιση για την αποκατάσταση της αμερικανικής ναυτιλιακής κυριαρχίας. Τα κύρια σημεία έχουν ως εξής:
1. Ριζική αλλαγή των διαδικασιών σχεδιασμού και κατασκευής
• “Σχεδιασμός, μετά προσαρμογή”: Ολοκλήρωση του σχεδιασμού πριν από την έναρξη κατασκευής, για να αποφεύγονται δαπανηρές αλλαγές σε μεταγενέστερο στάδιο.
• Ορισμός Διαχειριστών Κατασκευής Πλοίων (VCMs): Συνιστάται η χρήση διαχειριστών από τρίτα μέρη (ανεξαρτήτων) για την επίβλεψη κυβερνητικών έργων και την βελτιστοποίηση της παραγωγής
2. Υιοθέτηση Αναδυόμενων Τεχνολογιών
• Αυτοματισμός & Τεχνητή Νοημοσύνη: Ενσωμάτωση ρομποτικής για συγκόλληση και βαφή, για την αντιμετώπιση της έλλειψης εργατικού δυναμικού.
• Ψηφιακά Δίδυμα (digital twins): Υιοθέτηση ψηφιακής υποδομής ναυπηγείων για την παρακολούθηση της παραγωγής σε πραγματικό χρόνο και την πρόβλεψη των αναγκών συντήρησης.
3. Αύξηση της Συμμαχικής Συνεργασίας
• Αξιοποίηση Παγκόσμιων Συμμαχιών: Επέκταση συνεργασιών μέσω πλαισίων όπως το AUKUS και η πρωτοβουλία “Make American Shipbuilding Great Again” (MASGA) με τη Νότια Κορέα
• Συμμαχική Συντήρηση (MRO): Αξιοποίηση συμμαχικών ναυπηγείων στον Ειρηνικό και την Ευρώπη για επισκευές και συντήρηση, ώστε να συντηρούνται τα πλοία των ΗΠΑ κοντά στο θέατρο των επιχειρήσεων και να μειωθούν οι συσσωρευμένες καθυστερήσεις στις ΗΠΑ.
4. Ενίσχυση του Εργατικού Δυναμικού και των Αλυσίδων Εφοδιασμού
• Αναβάθμιση και Διατήρηση Δεξιοτήτων: Εφαρμογή προγραμμάτων “επαναπρόσληψης” για συνταξιούχους, με σκοπό την καθοδήγηση νέων εργαζομένων και την επέκταση των ευκαιριών μαθητείας.
• Προσθετική Κατασκευή: Χρήση τρισδιάστατης εκτύπωσης για τη δημιουργία εξαρτημάτων επί τόπου, μειώνοντας την εξάρτηση από προμηθευτές σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχουν περισσότεροι από έναν προμηθευτή.
Εκτιμούμε ότι η έκθεση αποτελεί σημαντικό βήμα για την ανάθεση κατασκευαστικού και επισκευαστικού έργου σε φίλιες χώρες. Η Ελλάδα, παρ’ όλο που δεν αποτελεί αντικείμενο της έκθεσης, μπορεί να επιδιώξει να αναλάβει τέτοια έργα, κατ’ αρχήν σε ό,τι αφορά επισκευές – συντήρηση, και εν συνεχεία ναυπηγήσεις πλοίων, στον βαθμό που θα αυξάνεται η ναυπηγική δυναμικότητα της χώρας μας.
