Με ρευστό οι αγορές σε καταστήματα, φαρμακεία και τράπεζες – Μισό εκατομμύριο Σουηδοί ζουν σε «ψηφιακό αποκλεισμό»
Το σουηδικό κοινοβούλιο ψήφισε νέο νόμο που απαιτεί από τα παντοπωλεία, τα φαρμακεία και τις τράπεζες να δέχονται μετρητά σε μεγαλύτερη έκταση, μετά τη ραγδαία μείωση της χρήσης μετρητών στη Σουηδία. Με ορισμένες εξαιρέσεις, τα παντοπωλεία και τα φαρμακεία θα υποχρεούνται να δέχονται χαρτονομίσματα και κέρματα, ενώ οι τράπεζες θα είναι υποχρεωμένες να διασφαλίζουν ότι υπάρχουν διαθέσιμες υπηρεσίες κατάθεσης μετρητών σε όλη τη χώρα. Η σουηδική κυβέρνηση έχει επίσης κληθεί να εξετάσει εάν και άλλοι τομείς της κοινωνίας, όπως οι δημόσιες υπηρεσίες, θα πρέπει να δέχονται μετρητά σε ευρύτερη κλίμακα. Κατά τη διάρκεια της κοινοβουλευτικής συζήτησης, σύμφωνα με το Γραφείο Ο.Ε.Υ. Στοκχόλμης, αναφέρθηκε ότι περίπου μισό εκατομμύριο Σουηδοί ζουν σε «ψηφιακό αποκλεισμό» και εξαρτώνται από τα μετρητά στην καθημερινή τους ζωή, συμπεριλαμβανομένων ηλικιωμένων, ατόμων με αναπηρίες, αστέγων και γυναικών που είναι θύματα εγκληματικότητας. Ο νόμος, τον οποίο υποστήριξαν όλα τα κόμματα, τίθεται σε ισχύ την 1η Ιουλίου 2026.
Σύμφωνα με την κεντρική τράπεζα της Σουηδίας, The Swedish payments market is almost entirely digital | Sveriges Riksbank , οι πληρωμές στη Σουηδία είναι σχεδόν πλήρως ψηφιοποιημένες, με τις κάρτες να αποτελούν το κυρίαρχο μέσο συναλλαγών και τη χρήση μετρητών να περιορίζεται περίπου στο 10% των αγορών. Παρότι το 70% των μικρών επιχειρήσεων δηλώνει ότι δέχεται μετρητά, η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά ανά κλάδο. Οι περισσότερες μικρές επιχειρήσεις προτιμούν τις πληρωμές με κάρτα λόγω ταχύτητας, ευκολίας και μειωμένης διοικητικής επιβάρυνσης, ενώ το Swish έχει καθιερωθεί ως ιδιαίτερα δημοφιλές εργαλείο, ιδίως σε επιχειρήσεις με χαμηλή μέση αξία συναλλαγής. Η άμεση πίστωση χρημάτων στον λογαριασμό αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για το ήμισυ των επιχειρήσεων, ενώ περίπου τα δύο τρίτα εξακολουθούν να δέχονται μετρητά, με υψηλότερα ποσοστά αποδοχής στα βασικά αγαθά — τρόφιμα, καύσιμα και φάρμακα — όπου η αποδοχή φθάνει το 85%.
Αντίθετα, σε κλάδους όπως τα είδη σπιτιού και τα δομικά υλικά, η αποδοχή περιορίζεται στο 45%. Οι επιχειρήσεις με χαμηλή μέση αξία συναλλαγής τείνουν να δέχονται μετρητά συχνότερα, ενώ ο κυριότερος λόγος διακοπής αποδοχής τους είναι οι κίνδυνοι ασφαλείας, ακολουθούμενοι από τη χρονοβόρα διαχείριση και τις δυσκολίες κατάθεσης εισπράξεων. Μόνο μία στις δέκα μικρές επιχειρήσεις διαθέτει τη δυνατότητα αποδοχής offline πληρωμών με κάρτα, γεγονός που καθιστά τα μετρητά το πιο αξιόπιστο μέσο σε περίπτωση διακοπής επικοινωνιών. Στο πλαίσιο αυτό, η έρευνα «Cash Inquiry» που εκπονήθηκε για λογαριασμό του Υπ. Οικονομικών της Σουηδίας εισηγείται την υποχρεωτική αποδοχή μετρητών για βασικά αγαθά και για την πληρωμή δημοσίων τελών.